Senaryoların 13. Sayfasında Ne Oluyor?

Senaryonun 13. Dakikasında ne oluyor? İstediğiniz filmi açın bakın. Netflix, gişe filmi, sanat filmi. Bakın bakalım neler dönüyor bu gizemli 13. Dakikada. Eğer ortalama iki saatlik bir film izliyorsanız karşınıza mutsuz bir kahraman çıkacak.

Jim Carrey’nin meşhur Maske filminin 13. Dakikasında kahramanımızın arabası bozuluyor.

Little Miss Sunshine’da mutsuz bir aile sofrası görüyoruz.

Matrix filminde Neo şirket binası içinde sorun yaşıyor.

İnanmıyor musunuz?

Fellini’nin Sekiz Buçuk filminin 13. Dakikasına bakın (Biliyorum ilginç bir cümle oldu.)

Marcello sıkıntıyla tren garında bekliyor.

Recep İvedik 7’yi açın. Recep yatakta huzursuz yatıyor.

13 uğursuz bir rakam olduğu için mi böyle oluyor?

Hayır. Bunun batıl inançlarla bir ilgisi yok.

Dramatik yapı gerektirdiği için böyle oluyor.

Senaryonun ilk perdesi ya da sıradan dünyası diyebileceğimiz kısımda kahraman hayatından büyük bir memnuniyetsizlik duyuyor. Seyirci onunla özdeşleşebileceği insani tarafını görüyor.

13 burada tamamen temsili bir sayı. Sizin senaryonuzun uzunluğuna göre değişebilecek bir dakikayı ifade ediyor. Böyle ilgi çekici başlıklar kullanıyoruz ki yazıları sonuna kadar okuyun;

Brent Forrester ile Senaryo

The Simpsons ve The Office gibi önemli dizilerin senaristi Brent Forrester ile senaryo çalışmasından anlar. İlginç ve hatırlanacak bir macera oldu. Yıllar önce Cnbc-e’de Simpsons izlerken yazarıyla tanışacağım aklıma gelmezdi. Manifest diyor buna çevremdekiler, ben “yolda olmak” terimini daha doğru buluyorum. Homer’ın deyimiyle: D'oh!

Senaryo Haritaları

 📘 Save the Cat (Blake Snyder)

Blake Snyder’ın “Save the Cat” kitabı, özellikle senaryo yazımına yeni başlayanlar için sade ve uygulanabilir bir yol haritası sunar. Kitabın merkezinde, izleyicinin ana karakterle empati kurabilmesi için onun “bir kediyi kurtarması” gibi küçük ama insani bir eylem yapması gerektiği fikri yer alır. Snyder’ın 15 basamaklı “beat sheet” yöntemi, hikayenin ritmini belirleyerek yapıyı kolaylaştırır ve ticari başarıya ulaşabilecek senaryoların temelini atar. Popüler sinema anlatısının nabzını tutmak isteyenler için vazgeçilmez bir kaynaktır.

📗 The Writer’s Journey (Christopher Vogler)
Joseph Campbell’ın mitolojik kahraman yolculuğu teorisinden esinlenen Christopher Vogler, “The Writer’s Journey” kitabında bu arketipik yapıyı modern hikâyelere nasıl uygulayabileceğimizi anlatır. Kahramanın içsel ve dışsal yolculuğu üzerinden şekillenen bu yaklaşım, karakter dönüşümünü merkeze alır. Vogler’in 12 aşamalı anlatı modeli, özellikle karakter gelişimine odaklanan dramatik hikayeler için güçlü bir araç sunar. Epik anlatılar ya da duygusal derinliği olan hikayeler yaratmak isteyen yazarlar için etkili bir pusuladır.

🔵 Dan Harmon’un Story Circle’ı
Rick and Morty'nin yaratıcılarından Dan Harmon, klasik kahraman yolculuğunu sekiz adımlık sade ve döngüsel bir modele dönüştürerek “Story Circle”ı geliştirmiştir. Bu modelde karakter, tanıdık bir dünyadan çıkar, yeni bir gerçeklikle yüzleşir, bir bedel öder ve dönüşerek geri döner. Minimal ve esnek yapısı sayesinde hem drama hem de komedide kolayca uygulanabilir. Story Circle, karmaşık yapıları anlaşılır kılarken karakterin değişimini temel alır ve özellikle televizyon yazımında hızla popülerlik kazanmıştır.

Logline - Tretman - Senaryo (Sinemaya Giriş ve Çıkış)

Kafamızı karıştıran tüm senaryo terimlerine açıklık getirelim.

Logline Nedir?

Logline, bir hikâyeyi birkaç cümleyle özetleyen kısa ve çarpıcı ifadedir. Logline, hikâyenin temel çatışmasını, ana karakteri ve hedefini belirtir. Amaç, potansiyel yapımcıları, izleyicileri ya da okuyucuları hikâyeye çekmektir.

• Syd Field (Screenplay: The Foundations of Screenwriting):

“Logline, hikâyenizin DNA’sıdır. Eğer logline’ınız net değilse, hikâyeniz de net olmayacaktır.”

• Blake Snyder (Save the Cat!):

“Bir logline, hikâyenizi bir cümlede satabileceğiniz bir reklamdır.”

Örnek: 

“Bir haham ve aykırı podcastler kaydeden bir kadının aşkı.”

“Amerika Birleşik Devletleri'nin 1950'lerden 70'lere kadar olan tarihi, IQ'su 75 olan ve çocukluk aşkıyla yeniden bir araya gelmeyi arzulayan bir Alabama'lının; otobüs durağındaki yabancılara hayatını anlatmasıyla dinleriz.”

Hangi Senaryo Programında Yazmalıyım?

Senaryo yazanlar ve yazmak isteyenler için büyük bir çile haline gelen senaryo yazım programı bulma işi yıllardır büyük bir sorun, desteği kesilen appler ve farklı formatlarla uğraşmak yazma sürecini sancılı bir hale getirebiliyor. Liseden beri birçok farklı yazım uygulaması kullandım. Windows ve MacOs alternatifleri arasında defalarca geçiş yapmak zorunda kaldım. Bu yüzden böyle bir kılavuz hazırlama gereği hissettim. Özetlemek gerekirse en iyi ücretli tercih Fade In programı. En iyi ücretsiz alternatifiyse KIT Scenarist. Word ve benzeri programlarda uğraşmak yerine senaryo için geliştirilen uygulamaları kullanmak en iyisi.